Í febrúar skrifaði ég pistil undir yfirskriftinni „Stutt til kosninga“ þar sem ég velti fyrir mér þeim frasa sem gjarnan er gripið til þegar góðar ákvarðanir eru teknar skömmu fyrir kosningar. Þar færði ég rök fyrir því að það væri of einfalt að afgreiða jákvæðar aðgerðir sveitarfélagsins sem kosningabrellur, sérstaklega þegar rekstur sveitarfélagsins stendur vel, þjónustan kemur vel út og íbúar sjá raunverulegan ávinning af þeirri uppbyggingu sem hefur átt sér stað.
Nú þegar kosningar nálgast aftur heyrist þessi tónn enn á ný. Umræðan harðnar, fullyrðingarnar verða stærri og stundum virðist meira kapp lagt á að vekja athygli en að ræða efnislega um framtíð sveitarfélagsins.
Það er í sjálfu sér ekkert óeðlilegt við það. Kosningar eru tími umræðu, skoðanaskipta og gagnrýni. En mér finnst mikilvægt að við sem búum hér reynum að horfa yfir hávaðann og spyrja einfaldra spurninga: Hvernig hefur sveitarfélagið þróast? Hver hefur staðan verið í rekstri? Hefur þjónustan batnað? Er uppbyggingin skynsamleg? Og hvert viljum við stefna næstu fjögur árin?
Ég er ekki hlutlaus
Ég ætla ekki að þykjast vera hlutlaus í þessari umræðu. Ég hef tengingar við Sjálfstæðisflokkinn, hef starfað með fólki innan hans og sat sjálfur í sveitarstjórn fyrir XD í Vestmannaeyjum um árabil. Það mótar eðlilega sýn mína á sveitarstjórnarmál, rekstur og uppbyggingu samfélaga.
En það þýðir ekki að ég telji að fólk eigi að kjósa út frá flokksmerki einu saman. Þvert á móti tel ég að í sveitarstjórnarkosningum eigi fólk fyrst og fremst að horfa á verk, trúverðugleika, rekstrarhæfni, framtíðarsýn og það fólk sem er tilbúið að axla ábyrgð.
Sveitarstjórnarmál eru nálæg. Þau snúast um leikskóla, skóla, götur, íþróttamannvirki, skipulag, atvinnuuppbyggingu, þjónustu við fjölskyldur og eldri borgara, og það hvort sveitarfélagið hafi burði til að vaxa án þess að missa fókusinn.
Sterk staða verður ekki til af sjálfu sér
Það sem mér finnst stundum gleymast í umræðunni er að sterk staða sveitarfélags verður ekki til af sjálfu sér. Hún verður til með ákvörðunum, forgangsröðun og aga í rekstri.
Þegar sveitarfélag hefur svigrúm til að lækka álögur, bæta þjónustu eða styðja betur við barnafjölskyldur er það ekki tilviljun. Það gerist vegna þess að reksturinn hefur verið byggður upp með þeim hætti að slíkar ákvarðanir eru mögulegar.
Það má auðvitað alltaf deila um einstök mál. Það má gagnrýna hraða uppbyggingar, forgangsröðun framkvæmda eða útfærslu á þjónustu. Slík gagnrýni er bæði eðlileg og nauðsynleg. En hún verður að vera sanngjörn. Hún verður líka að taka mið af heildarmyndinni.
Og heildarmyndin í Ölfusi er að mínu mati sú að sveitarfélagið hefur verið á skýrri framfarabraut.
Uppbygging þarf festu, ekki upphlaup
Ölfus stendur á merkilegum tímamótum. Hér eru gríðarleg tækifæri í atvinnuuppbyggingu, nýsköpun, orku, matvælaframleiðslu, ferðaþjónustu, hafnarsvæði, íbúðauppbyggingu og þjónustu. Það þarf ekki mikið að fara úrskeiðis til að stór tækifæri fari forgörðum, en það þarf heldur ekki mikið að fara rétt til að sveitarfélagið styrkist verulega til framtíðar.
Þess vegna skiptir máli að næsta kjörtímabil einkennist af festu, ábyrgð og skynsemi.
Það er auðvelt að lofa öllu fyrir kosningar. Það er erfiðara að forgangsraða, reka sveitarfélag vel, taka óvinsælar ákvarðanir þegar þess þarf og halda áfram að byggja upp samfélag til lengri tíma.
Í mínum huga er það einmitt þetta sem kosningarnar snúast um: ekki bara næsta útspil, næstu fyrirsögn eða næsta slagorð, heldur hvaða stefna tryggir áframhaldandi stöðugleika og framfarir.
Gagnrýni er góð, en hún þarf að vera heiðarleg
Ég hef ekkert á móti því að minnihluti, framboð eða stjórnmálaflokkar gagnrýni meirihlutann. Það er hluti af lýðræðinu. En þegar öll góð verk eru afgreidd sem kosningabrellur, allar ákvarðanir tortryggðar, öll framfaraskref túlkuð sem pólitísk leikflétta og jafnvel ráðist með skítkasi á persónuna ekki málefnin þá verður umræðan fátækari. Íbúar eiga betra skilið en það
Við eigum að geta rætt fjárhag sveitarfélagsins, þjónustukannanir, leikskólamál, atvinnuuppbyggingu og skipulagsmál af yfirvegun. Við eigum að geta spurt gagnrýninna spurninga án þess að gera lítið úr því sem vel hefur tekist. Og við eigum að geta viðurkennt að sveitarfélagið okkar hefur tekið stór skref fram á við, jafnvel þótt við séum ekki sammála um allt.
Að kjósa er ekki formsatriði
Það mikilvægasta í þessu öllu er þó að fólk mæti á kjörstað.
Sveitarstjórnarkosningar skipta miklu meira máli en margir gera sér grein fyrir. Það er í sveitarstjórn sem margar af þeim ákvörðunum eru teknar sem hafa beinust áhrif á daglegt líf okkar. Þar er ákveðið hvernig samfélagið vex, hvernig þjónustan þróast og hvernig fjármunum íbúanna er varið.
Að sitja heima er líka afstaða. En hún skilar engu inn í kjörklefann.
Þess vegna vil ég hvetja alla íbúa Ölfuss til að kynna sér málin, hlusta á frambjóðendur, skoða verkin sem liggja fyrir og hugsa um hvaða stefna sé líklegust til að skila sveitarfélaginu áfram af ábyrgð.
Framtíði Ölfuss er í höndum íbúanna
Ég skrifa þetta sem íbúi sem hefur áhuga á sveitarstjórnarmálum, sem afi, sem maður með reynslu af sveitarstjórnarstörfum og sem einstaklingur sem vill sjá Ölfus halda áfram að vaxa og styrkjast.
Ég tel að síðustu ár sýni að hér hafi verið unnið af festu og ábyrgð. Ég tel að sveitarfélagið hafi notið góðs af skýrri stefnu, sterkum rekstri og vilja til uppbyggingar. Og ég tel að það skipti máli að sú vinna haldi áfram. En á endanum er það ekki ég sem ákveð niðurstöðuna. Það gera íbúarnir.
Þess vegna skiptir mestu að fólk mæti, taki þátt og nýti kosningaréttinn. Lýðræðið virkar best þegar sem flestir láta sig málin varða.
Ölfus á mikil tækifæri fram undan. Nú skiptir máli að velja þá leið sem tryggir áframhaldandi skynsama uppbyggingu, ábyrgan rekstur og samfélag sem heldur áfram að eflast.
Páll Marvin Jónsson
Íbúi í Þorlákshöfn
