Karnival með blöðrum, „skrúðganga“ (kröfuganga) eins og margir segja, gott kaffihlaðborð tónlist og leiklist.
Það er ekkert að því að hafa gaman og minna okkur á í leiðinni að réttindi launafólks eru ekki sjálfgefin – þau hafa verið unnin með baráttu, samstöðu og þrautseigju. Sú barátta heldur áfram á hverjum degi.
Baráttan er fyrir þau sem mæta til vinnu á hverjum degi og halda samfélaginu gangandi. Fyrir þau sem sjá um börnin okkar, byggja upp innviði, sinna þjónustu og taka þátt í því að skapa verðmæti sem allt samfélagið nýtur. En líka fyrir þau sem eru að berjast – við að ná endum saman, við að halda heimilinu gangandi og við að tryggja sér mannsæmandi líf.
Ný gögn frá Vörðu – rannsóknarstofnun vinnumarkaðarins[1] sýna svart á hvítu að of stór hluti launafólks býr við óöryggi. Fólk á í erfiðleikum með að ná endum saman, býr við skort og hefur ekki raunhæf tækifæri til að tryggja sér öruggt húsnæði eða fjárhagslegt öryggi. Þetta er veruleiki fólksins okkar. Suðurland í samanburði við aðra kemur ekki vel út, veldur hver á heldur.
Á Suðurlandi er staðan víða þung meðal hinna almennu félagsmanna. Hér eru tekjur víða lægri, störf ótryggari og húsnæðiskostnaður hár – án þess að laun haldi í við þróunina. Þá er aðgengi að þjónustu og stuðningi ekki sambærilegt við það sem gerist á höfuðborgarsvæðinu.
Við sjáum, heyrum og finnum þetta hjá fólkinu okkar.
Hlutverk stéttarfélaganna er skýrt: að standa vörð um réttindi félagsmanna, berjast fyrir bættum kjörum og tryggja að ekki sé gengið á rétt fólksins okkar. Að vera rödd þeirra sem hafa ekki rödd. Að minna á að bak við tölur og tölfræði er fólk með fjölskyldur, ábyrgð og von um betra líf. En við vitum líka að kjarabaráttan fer ekki aðeins fram við samningaborðið – hún fer fram í samfélaginu öllu.
Sveitarstjórnir taka ákvarðanir sem hafa bein áhrif á líf fólks – á það hvort fjölskyldur nái endum saman, hvort ungt fólk geti fest rætur og hvort samfélög fái að blómstra. Sú ábyrgð er raunveruleg og hún skiptir máli á hverjum degi.
Hvernig er framtíðarsýn okkar hér á Suðurlandi hvað varðar atvinnuuppbyggingu, hefur farið fram greiningarvinna varðandi sóknarfæri í sveitarfélögunum, eru sveitarfélögin í samtali hvert við annað eða vilja þau viðhalda þeirri láglaunastefnu sem virðist vera viðloðandi samkvæmt gögnum sem við höfum undir höndum.
Báran, stéttarfélag skorar á þá sem sækjast eftir ábyrgð í sveitastjórnum í komandi kosningum að láta sig varða um kjör launafólks. Að þau vinni markvisst að því að tryggja húsnæðisöryggi, efla þjónustu og byggja upp innviði sem mæta raunverulegum þörfum fólks. Ríki og sveitarfélög hafa í miklu mæli útvistað störfum og boðið út t.d hinar ýmsu rekstrareiningar/framkvæmdir, sem ýta undir láglaunastefnu og undirboð á vinnumarkaði. Útboðmál hafa verið í miklum ólestri og hafandi fylgst með þeim afgreiðslum sem hafa verið á borði t.d sveitarfélaganna er sveitarstjórnum/bæjarstjórnum ekki til framdráttar hvað þá þeim sem munu svo sinna þessum störfum hjá þeim verktökum sem hreppa hnossið. Við sjáum allt of mörg dæmi um illa meðferð á sérstaklega erlendu verkafólki hjá útvistunaraðilum sveitarfélaga. Þarna þarf virkilega að taka til og að niðurstaða útboða verði raunhæf þannig að sparnaður liggi ekki í skertum kjörum launafólks.
Endurskoðun á forsendum kjarasamninga liggur fyrir í haust og eins og staðan er núna gætu forsendur brostið miðað við hvað verðbólgan er lífseig. Þegar er hafið samtal við stjórnvöld og verið að reyna að finna leiðir til þess að kjarasamningar haldi.
Það er alveg ljóst að ábyrgðin á stöðunni liggur ekki hjá launafólki hún liggur ekki síst hjá þeim sem fara með völdin og taka pólitískar ákvarðanir.
1. maí ekki bara dagur í dagatalinu – hann er áminning um réttlæti, fyrir fólkið okkar og fyrir samfélag þar sem allir geta lifað mannsæmandi lífi.
Halldóra Sigr. Sveinsdóttir
formaður Bárunnar, stéttarfélags
