Gullkistan miðstöð sköpunar, listamannasetur sem Alda Sigurðardóttir rekur, boðaði til fagnaðar í sal Menntaskólans á Laugarvatni miðvikudagskvöldið 25. febrúar sl. Hallgrímur Helgason rithöfundur var gestur kvöldsins og flutti fyrirlestur um Njálssögu undir nafninu: „Hál ertu Njála.”
Gullkistan hefur starfað í sautján ár á Laugarvatni og var Hallgrímur gestur nr. 701. Hallgrímur hefur áður flutt erindi sitt við miklar undirtektir. Hann sagði frá því í upphafi að hann myndi taka klukkutíma og korter í fyrirlesturinn. Er skemmst frá því að segja að hann fylgdi söguþræði Njálu og með mögnuðum lýsingum og samanburðarfræði þar sem hann tengdi Njálu við stærstu verk samtímans bæði í bókmenntum, kvikmyndum og myndlist. Hann beitti leikrænum töktum þegar hann flutti aðalatriði Njálssögu með magnaðri röddu fræðimannsins Einars Ólafs Sveinssonar, mesta og þekktasta upplesara Njálu. Þá reyndi hann að grafast fyrir um tilurð hennar og leita skýringa á ritsnilldinni án þess þó að fullyrða neitt um hugsanlegan höfund verksins.

Lokaorðin voru mögnuð þegar hann felldi dóm sinn um Brennu Njálssögu með þessum orðum: „Og er þá komið að helsta seiðmagni sögunnar sem er sú staðreynd að hana hafa allir Íslendingar lesið, og þá meina ég allir sem búið hafa á Íslandi frá því sagan var skrifuð. Nýlega kom ég í dómkirkjuna í Ribe á Suður-Jótlandi sem er nánast jafnaldra Njálu. Það er ótrúlegt að ganga inn í slíkt hús. Enn ótrúlegra er þó að ganga inn í þá miklu dómkirkju sem Njála er. Hér hafa allir Íslendingar setið við guðsþjónustu, hugsið ykkur það, hér hafa þau setið saman á bekk: Jónas Hallgrímsson, Vigdís Finnbogadóttir, Hallgrímur Pétursson og Ólöf ríka. Hannes Hafstein og Látra Björg. Guðni Ágústsson og Arngrímur lærði. Katrín Jakobsdóttir og Konráð Gíslason. Hér hefur Íslandssagan hlustað. Njála er elsti og mikilvægasti samkomustaður þjóðarinnar og verður vonandi áfram á meðan land byggist. Ekki vildi ég skipta á Njálu fyrir alla heimsins kastala.”

Undirritaður sem formaður Njálufélagsins lauk svo kvöldinu með ávarpi og þakkaði rithöfundinum fyrir frábært erindi og sæmdi hann skikkjunni „Upp með Njálu.” Og færði staðgengli skólameistara, Áslaugu Harðardóttur, bláa skikkju Njáls á Bergþórshvoli til heiðurs og þakklætis fyrir Njálukennslu ML í sjötíu og þrjú ár. Lauk kvöldvökunni með margföldu lófataki viðstaddra svo að enn var gamli Menntaskólasalurinn á Laugarvatni lifandi „Dómkirkja,” þar sem Njála, dýrmætust allra fornsagna, lék aðalhlutverkið eins og þegar gömlu kennararnir Ólafur Briem, Haraldur Matthíasson og Óskar Ólafsson gerðu „menntskælinga” að Njáluunn-endum. Hafið heila þökk Alda Sigurðardóttir og Hallgrímur Helgason.


